İsrail-Güney Kıbrıs doğalgaz işbirliğine Moskova engeli

Alithia gazetesine göre, Papanastasiu; Güney Kıbrıs-İsrail Münhasır Ekonomik Bölgelerindeki (MEB) parsellerde faaliyet gösteren şirketler ve İsrail tarafından 29 Aralık 2010 tarihinde yapılan yeni bir açıklamada; İsrail’in Güney Kıbrıs’ın MEB’sine yakın olan bir parselinde 95 milyar dolarlık yeni doğalgaz yatakları keşfedildiğinin duyurulduğunu savundu.

 
www.trncpio.org
2011-01-10

Güney Kıbrıs’ın elektrik üretiminde doğalgaza geçmesi amacıyla açılan ihale sonrasında Rum hükümeti ve muhalefet partileri arasında patlak veren tartışmalar sürerken, gazeteler doğalgaz konusuna ilişkin pek çok iddiayı da gündeme getirdiler.

Alithia gazetesi, konuya ilişkin tartışmaların sürdüğünü belirterek Rum Hükümet Sözcüsü Stefanos Stefanu başta olmak üzere Rum siyasilerin ve bazı bilim adamlarının görüşlerine yer verdi.

Habere göre, Stefanu; Rum hükümetinin doğalgaz satın alınması ihalesinde şeffaf davrandığını, bunun en büyük göstergesinin de Rum siyasi partilerine gönderilen yazlı bilgilendirme olduğunu belirtti.

DİSİ’nin ortalığı karıştırmayı amaçladığını savunan Stefanu, gerek Rum Doğalgaz İdaresi (DEFA) gerekse diğer uzmanların görüşünün, ihale sonuçlarının ekonomiye faydalı olacağı yönünde olduğunu ancak hükümetin siyasi partilerle görüşmelerini tamamlamasının ardından tüm unsurları ele alarak hareket edeceğini vurguladı.

DİSİ Basın Sözcüsü Haris Yeorgiyadis ve Başkan Vekili Averof Neofitu ise; Rum hükümetinin aklı başında hareket etmesi ve toplumu 2035 yılına kadar bağlayacak bir doğalgaz satın alma anlaşmasına imza atmaması gerektiğini söylediler.

Neofitu ayrıca, Güney Kıbrıs’ın sözde münhasır ekonomik bölgesindeki (MEB) 12. parsele komşu olan İsrail’in parselinde bulunan doğalgaz miktarının, 2010 yılında tüm dünya çapında bulunan en büyük yataklar olduğunu belirterek 12. parseldeki doğalgazın İsrail’in parseliyle aynı derinlikte yer aldığını savundu.

Neofitu; İsrail 2 buçuk yıl içerisinde kendi doğalgazını çıkaracak konuma gelecekken Güney Kıbrıs’ın neden bunu yapamayacağını da sorguladı.
DİKO Basın Sözcüsü Fotis Fotiu da, daha ucuz doğalgaz alımı sağlanabilecek diğer başvuruların da incelenmesi talebini dile getirdi ve hükümetin ülke için en iyi olanını yapacağına inandığını vurguladı.

“BULUNAN DOĞALGAZ MİKTARI DEVASA BOYUTTA”

Öte yandan “Kıbrıs Üniversitesi” Öğretim Görevlisi Panos Papanastasiu, Alithia ve Politis gazetelerine verdiği söyleşilerde, Güney Kıbrıs ile İsrail’in parselleri sınırında mevcut olan doğalgaz miktarının devasa boyutta olduğunu iddia etti.

Alithia gazetesine göre, Papanastasiu; Güney Kıbrıs-İsrail MEB’lerindeki parsellerde faaliyet gösteren şirketler ve İsrail tarafından 29 Aralık 2010 tarihinde yapılan yeni bir açıklamada; İsrail’in Güney Kıbrıs’ın MEB’sine yakın olan bir parselinde 95 milyar dolarlık yeni doğalgaz yatakları keşfedildiğinin duyurulduğunu savundu.

Güney Kıbrıs’ın MEB’sindeki doğalgaz yataklarında kazı yapılmasında deniz derinliğinin sorun olmayacağını ancak asıl sorunun çıkarılacak doğalgazın taşınması olduğunu da ifade eden Papanastasiu; Kıbrıs sorununun çözülmüş olması durumunda bu gibi tartışmaların hiç yaşanmayacağını ve Türkiye’deki boru hatlarından kolay ve ucuz doğalgaz da sağlanabileceğini belirtti.

Papanastasiu ayrıca; karar alınmasının ardından doğalgazın çıkarılmasının 5-6 yıl alacağını, ancak bu sürenin siyasi sorunlar yaşayan Kıbrıs için geçerli olamayacağını da sözlerine ekledi.

ROLANDİS: “KIBRISLI TÜRKLERLE ANLAŞMADIKÇA DOĞALGAZI KULLANAMAYIZ”

Rumların eski Ticaret Bakanı Nikos Rolandis; Güney Kıbrıs’ın sözde MEB’sinde bulunan doğalgazı, Kıbrıs sorununu çözmeden ya da Kıbrıslı Türklerle bir anlaşmaya varmadan kullanabileceğine inanmadığını söyledi.
Rum Yönetimi eski Başkanı Glafkos Klerides döneminde, bakan olduğu sırada, Güney Kıbrıs’ın çıkaracağı doğalgazdan Kıbrıslı Türklere de pay verilmesi konusunda bir öneri hazırladığını ifade eden Rolandis; Klerides ve AKEL’in öneriye sıcak baktıklarını savundu.

Öneride; iki toplum arasında bir “ad hoc” komite kurulması ve Güney Kıbrıs’ın doğalgazdan kazanacağı her 100 dolardan belli bir miktarın, Kıbrıslı Türkler adına açılacak ve Kıbrıs sorununun çözümüyle ya da uzun bir zaman geçmesi halinde alabilecekleri özel bir hesaba (escrow account) yatırılmasının öngörüldüğünü ifade eden Rolandis; o dönemde eski Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat’ın da bu öneriyi Ankara’yla görüşeceğine dair açıklamasının olduğunu öne sürdü.

Rolandis ayrıca; doğalgazın çıkarılması konusunda gerçekçi olunması ve Türkiye’nin etkisinin de göz önüne alınması gerektiğini ifade ederek, büyük petrol şirketlerinin anlaşmazlık olan bölgelerde kazı yapmaktan kaçındıklarını sözlerine ekledi.

HRİSTOFYAS İSRAİL’E GİDİYOR

Öte yandan Kathimerini gazetesi; merkezinde İsrail bulunan doğalgaz tartışmalarının Rum hükümetinin henüz hiçbir şeyin kesinlik kazanmadığını açıklayarak tartışmaların dozunu düşürmesiyle geçici olarak yavaşladığını yazdı.

Doğalgaz satın alınması konunun merkezinde, İsrail’in 3-4 yıl içerisinde Güney Kıbrıs’a daha ucuz doğalgaz sağlayıp sağlayamayacağı konusunun yer aldığını belirten gazete, Rum hükümetinin İsrail’in kendi parsellerinden doğalgaz çıkararak Güney Kıbrıs’a ucuza satmasının garanti olmadığını ve İsrail’den bu yönde belli bir öneri gelmediğini açıklamasına karşın DİSİ’nin İsrail’in öneri yaptığında ısrar ettiğini ileri sürdü.

Gazete, İsrail’in Güney’e doğalgaz sağlaması konusunun, Rum Yönetimi Başkanı Dimitris Hristofyas’ın gelecek ay Tel Aviv’e yapacağı ziyarette netlik kazanmasının beklendiğini de vurguladı.

MOSKOVA’NIN BASKISI VAR

Diğer yandan Mahi gazetesi; İsrail’in, Güney Kıbrıs’a, kendi MEB’sinden doğalgaz çıkarana kadarki 4-5 yıllık ihtiyacını karşılama önerisinde bulunduğunu ancak Rum hükümetinin bu öneriye kulaklarını tıkayarak “Shell” şirketinden doğalgaz satın almakta ısrarcı olduğunu yazdı.

Gazete, Güney Kıbrıs aracılığıyla Avrupa’ya doğalgaz gönderme arzusunda olan İsrail ile Rum hükümeti arasında anlaşma imzalanmasında en büyük engelin, İsrail’i pazardan uzak tutmak isteyen Rusya olduğunu, Rusya’nın Hristofyas’a İsrail’le anlaşması konusunda kırmızı ışık yaktığını iddia etti.

Haberde, İsrail’in Levithian parselinde tespit ettiği doğalgazı AB’ye pazarlamak amacıyla Güney Kıbrıs’la anlaşma yapmak için her şeyi yapmaya hazır olduğu öne sürülürken, Shell şirketinin vermiş olduğu birim başında 9.5 dolarlık fiyatın pazarda geçerli mevcut fiyatların iki katı olduğu da vurgulandı.